Onzichtbare wordt zichtbaar op Afsluitdijk

 14 december 2017

Een beleving toevoegen aan de Vismigratierivier bij Kornwerderzand, dat was de opdracht van de initiatiefnemers en samenwerkingsverband De Nieuwe Afsluitdijk. Landschapsarchitect en kunstenaar Bruno Doedens (bureau SLeM) vertaalde dit naar een concept dat bezoekers en toeristen het onbekende, maar fascinerende verhaal van migrerende vissen vanuit verschillende invalshoeken laat beleven. De Blije Vis, onder meer te zien in een installatie van grote roestvrijstalen vissen in de rivier, wordt hierbij ingezet als verhalenverteller. Het beleefconcept, dat 12 december op Kornwerderzand is gepresenteerd, werd financieel mogelijk gemaakt door een extra projectbijdrage van de Nationale Postcode Loterij.
De Vismigratierivier is een opening in de Afsluitdijk waardoor de trekvissen weer 24/7/365 heen en weer kunnen zwemmen tussen zout en zoet, tussen de Waddenzee en het IJsselmeer. De Vismigratierivier staat voor een integrale aanpak die werkt aan natuurherstel, de veiligheid waarborgt en tegelijk een impuls geeft aan de recreatieve ontwikkeling van de Afsluitdijk en Kornwerderzand.

Verbeelding

Om de swimway van vissen als de zalm, aal en spiering, soorten voor wie de trek tussen zout en zoet essentieel is voor de levenscyclus, voor een breed bezoekers zo goed mogelijk ervaarbaar te maken, is meer nodig: verbeelding. Dàt is wat het beleefconcept van Bruno Doedens biedt: het onzichtbare zichtbaar maken. Niet alleen ter plaatse, maar met name ook het grotere ecosysteem van Noordzee-Waddenzee en het Rijnstroomgebied tot in Zwitserland.
De Blije Vis is het beeldmerk van die vismigratie. Inmiddels is het geregistreerde merk ook internationaal het symbool voor vrije vispassage en wordt als Happy Fish ingezet tijdens de World Fish Migration Day in meer dan zestig landen. Daarmee is het op de Afsluitdijk geboren idee in korte tijd uitgegroeid tot wereldwijd symbool voor initiatieven van particulieren, natuurorganisaties en overheden die vispassage bevorderen en vismigratie weer mogelijk maken.

Beleefconcept

Het beleefconcept dat door Bruno Doedens is uitgewerkt bestaat uit vier met elkaar verbonden onderdelen: 1. de coupure oftewel het ‘gat in de Afsluitdijk, 2. twee kazematten, 3. het Blije Vissen-veld en 4. tijdkijkers. Alle vier belangrijk voor het overbrengen van het verhaal van de Vismigratierivier als je er fysiek rondwandelt. De coupure vertelt samen met twee beschikbaar gestelde kazematten (bunkers) het verhaal van de twaalf vis-doelsoorten en het belang van het grotere ecosysteem.
De installatie van Blije Vissen in het estuarium maakt de werking van de Vismigratierivier zichtbaar door het visualiseren van de eb- en vloedbeweging. Dat de vissen weer blij worden, omdat ze heen en weer kunnen zwemmen tussen zout en zoet, dat is de kern van het verhaal. De tijdkijkers tenslotte plaatsen de ontwikkeling van de Vismigratierivier in een breder kader, namelijk de ontwikkeling van het landschap van Noord-Nederland in het tijdsperspectief van vele eeuwen, waarmee de logica van de landschappelijke ontwikkelingen begrijpelijk wordt. Deze worden geplaatst in het nieuwe, 22 maart 2018 te openen Afsluitdijk Wadden Center, waar onder andere een expositie over de Vismigratierivier, Werelderfgoed Waddenzee en het IJsselmeer is te zien.

Opdrachtgevers

Het beleefconcept is ontwikkeld in opdracht van de initiatiefnemers van de Vismigratierivier: Waddenvereniging, It Fryske Gea, Sportvisserij Nederland, Stichting het Blauwe Hart en netVISwerk. Het plan wordt uitgevoerd door De Nieuwe Afsluitdijk, een samenwerking van de provincies Fryslân, Noord-Holland en de gemeenten Hollands Kroon, Súdwest-Fryslân en Harlingen. Naar verwachting is de Vismigratierivier in 2022 zowel voor vissen als het publiek volledig toegankelijk.

Wil je meer weten over de Vismigratierivier of vrienden worden van de Blije Vis? Klik dan hier.

 

Coalitie Blauwe Hart Natuurlijk te horen bij New Business Radio

 11 december 2017

Coalitie Blauwe Hart Natuurlijk gaat de ecologische waarden en het economische potentieel van het voormalig Zuiderzee gebied versterken.  Folkert Tempelman sprak erover met Flos Fleischer, manager bij de Coalitie Blauwe Hart, communicatie adviseur Kees Terwisscha van het project Vismigratierivier en Bert Kranendonk, mede eigenaar van het Wadden Center.

 

 

 

 

Zonnepark op water bij Breezanddijk

 7 december 2017

Rijkswaterstaat voegt land en water bij Breezanddijk toe aan de lijst van mogelijke plekken voor zonne-energie bij de Afsluitdijk.

Zonne-energie is nodig om op termijn nieuwe waterpompen op de Afsluitdijk van elektriciteit te voorzien. Eerder dit jaar al werd duidelijk dat Rijkswaterstaat geschikte locaties zoekt. De dijk zelf en de koppen van de Afsluitdijk in Friesland en Noord-Holland waren toen in beeld.

Nu komt ook Breezanddijk daarbij. Op land ziet Rijkswaterstaat daar ruimte voor 5,5 hectare. En op het water reserveert de dienst een strook van 30 hectare langs de dijk. Als daar daadwerkelijk panelen worden geplaatst gaat het eerst om een proef, die moet uitwijzen of ze de golfslag en eventueel kruiend ijs zonder problemen kunnen doorstaan.

Coalitie Blauwe Hart Natuurlijk pleit voor een kleinschalige pilot, waarbij het accent ligt op het onderzoek naar de effecten van drijvende zonnepanelen op het ecosysteem van vissen en vogels.

 

Directeur Waddenvereniging vertrekt en stort zich wereldwijd op vismigratie

 6 december 2017

Directeur Arjan Berkhuysen van de Waddenvereniging vertrekt bij de Waddenvereniging. Hij wordt directeur van de World Fish Migration Foundation. Dit is een jonge organisatie die het belang van goede vismigratie wereldwijd op de kaart wil zetten. Hiermee geeft Berkhuysen internationaal vervolg aan het project vismigratierivier, waarbij hij voor de Waddenvereniging aan de basis stond.

Berkhuysen wil het gedachtegoed achter de vismigratierivier wereldwijd uitbouwen en verwacht de bereikte resultaten van de Waddenvereniging daarbij goed te kunnen gebruiken.

Arjan Berkhuysen: ‘Door de aanleg van dammen en dijken is er nog maar een fractie over van trekvissoorten als haring en ansjovis in de Waddenzee. De Vismigratierivier laat zien dat we de kennis hebben om het anders te doen en met oplossingen te komen waarbij kustveiligheid en natuurherstel samenkomen.’

De vismigratierivier bij Kornwerderzand wordt vanaf volgend jaar aangelegd. Die maakt permanente trek van sterke en zwak zwemmende vissen tussen IJsselmeer en Waddenzee mogelijk, zonder dat er een druppel zeewater in het zoete IJsselmeer komt.

 

 

Afsluitdijk Wadden Center mikt op 100.000 bezoekers per jaar

 5 december 2017

De bouw van het Afsluitdijk Wadden Centrum ligt goed op schema. De nieuwe toeristische trekpleister bij Kornwerderzand zal op 21 maart 2018 feestelijk geopend worden.

Jaarlijks zullen er tussen de 70.000 en 100.000 op af komen, voorspelt provinciaal projectmanager Tjalling Dijkstra van ‘De Nieuwe Afsluitdijk’. ,,Nu al komen er jaarlijks 300.000 toeristen naar de Afsluitdijk en daar hebben we zelfs nog nooit een foldertje voor gedrukt.”

Maandag bekeken Friese bouwers op uitnodiging van bouwgroep Dijkstra Draisma de vordering bij de bouw van het Afsluitdijk Wadden Center. De Leeuwarder Courant was er ook bij.

Tot 2022 steken het rijk, de provincies Friesland en Noord-Holland, en de gemeente Harlingen, Hollands Kroon en Súdwest-Fryslân bijna 1 miljard euro in een grootscheepse revitalisering van de wereldvermaarde Afsluitdijk. Ook het Monument zal worden opgeknapt. Dat blijft een mooie attractie voor een kort bezoekje, terwijl het Wadden Center mikt op bezoekers die langer blijven.

Bekijk de video voor een voorlopige indruk en meer bijzonderheden over het beleefcentrum en de andere projecten op de Afsluitdijk.

 

Bron:

  • www.lc.nl
 

Icoon Afsluitdijk gelanceerd

 4 december 2017

Icoon Afsluitdijk, het design innovatie programma van ontwerper en innovator Daan Roosegaarde en zijn team van experts is officieel gelanceerd. In aanwezigheid van Directeur-Generaal Rijkswaterstaat Michèle Blom is op 16 november 2017 het startschot gegeven van het programma. De met de hand gebouwde dijk, gerealiseerd in 1932, is een unieke plek in de wereld. Na 85 jaar intensief gebruik is het nu tijd voor een grootschalige renovatie. Met Icoon Afsluitdijk levert ontwerper Daan Roosegaarde, in opdracht van de Nederlandse overheid, een bijdrage aan het versterken van de iconische waarde van de Afsluitdijk. Alle ontwerpen van Icoon Afsluitdijk zijn vanaf heden voor iedereen na zonsondergang (vanaf 18.00 uur) gratis te bezichtigen. Windvogel en Glowing Nature zijn tot 21 januari 2018 te zien, Lichtpoort is een permanente installatie.

Michèle Blom: “De Afsluitdijk is een nationaal symbool van de Nederlandse omgang met water, vroeger, nu en in toekomst. De ontwerpen van Daan Roosegaarde benadrukken de waarde van de Afsluitdijk als nationaal én internationaal visitekaartje voor de Nederlandse waterbouw, innovatie en Dutch Design. Ik kan iedereen aanraden dit met een bezoek aan deze bijzondere plek zelf te komen ervaren.”

Daan Roosegaarde: “De Afsluitdijk staat voor een stuk Nederlandse lef en innovatie. We leven met het water, we vechten met het water, we zoeken een nieuwe harmonie. De Afsluitdijk is de Madonna hierin. Door een subtiele laag van licht en interactie eraan toe te voegen, versterken we de schoonheid van de dijk en ontstaan er nieuwe koppelingen tussen mens en landschap, duister en licht, poëzie en praktijk. De dijk als een 32 kilometer Zen-lijn in het water is een unieke ervaring die meer mensen zouden moeten zien.”

De werken van Icoon Afsluitdijk

“Een volk dat leeft bouwt aan zijn toekomst.” Deze woorden staan sinds 1932 op het Monument, ontworpen door Willem Dudok, op de Afsluitdijk. Een tekst die toen stond voor de grote prestaties van een klein land. Nu is deze tekst voor Roosegaarde een bron van inspiratie. Met drie ontwerpen toont Icoon Afsluitdijk de kracht van de natuur als bron van energie en licht en vormt het een voorbeeld van een toekomstig groen landschap.

Tentoonstelling

Alle ontwerpen zijn voor iedereen gratis toegankelijk en na zonsondergang te bezichtigen op de Afsluitdijk. Glowing Nature en Windvogel zijn afhankelijk van de natuur, kijk daarom voor vertrek altijd even naar de actuele informatie.

Tijdens de tentoonstelling is ook de film ’32 KM’ van Felix Kops te zien over de ontwikkeling van de concepten en is er een speciale podcast beschikbaar om de rijke context van het project te belichten.

 

Start 4 km diepte boring naar aardwarmte

 30 november 2017

Op 6 november is de boring van een warmtebron op 4,5 km diepte begonnen. In januari moet blijken hoe goed de diepe bron warmte levert.

Met de boring aan de Lange Broekweg in Naaldwijk gaat het eerste Nederlandse project met zogeheten diepe geothermie van start. Daarbij wordt op een diepte van 4 km een aardlaag van kolenkalk aangeboord. De verwachting is dat uit deze aardlaag  warm water van zo’n 140 °C kan worden gewonnen.

Bij geothermieprojecten tot nu toe werden boringen uitgevoerd tot een diepte van ongeveer 2,5 km. Echter, hoe dieper in de aarde, hoe hoger de temperatuur. Dan moet er op grotere diepte wel een aardlaag beschikbaar zijn die geschikt is om er water doorheen te pompen. Dat geldt in ons land voor de zogeheten kolenkalklaag, een laag die vooral bestaat uit poreus kalksteen. Het is bedoeling dat de diepe geothermieput in Naaldwijk die laag gebruikt.

Uiteindelijk moeten er twee boorputten komen op een afstand van 1,5 km van elkaar. Bij de ene put wordt het warme water omhoog gepompt waarna de warmte via warmtewisselaars wordt benut om kassen te verwarmen. Bij de andere put gaat het afgekoelde water terug de bodem in.

Test in januari

Bij de boring gaat de eerste sectie tot zo’n 1298 m met een diameter van zo’n 60 cm. Is die eenmaal geboord dan wordt een pijp ingebracht om vervolgens door te boren tot 2559 m diep met een doorsnede van 43 cm. Daarna volgen een derde sectie van 4204 m diep en 30 cm doorsnede en een vierde sectie gaat dan naar 4560 m. De boring gebeurt door het Duitse bedrijf KCA Deutag.

De boring is een initiatief van Trias Westland, een combinatie van een kleine vijftig ondernemingen in het kassengebied. Met het Ministerie van Economische Zaken is een speciale deal gesloten, voor het geval de diepe geothermieput niet geschikt blijkt om warmte te produceren. ‘Op die diepte is weinig kennis van de Nederlandse bodem’, vertelt Trias-directeur Marco van Soerland. Mede daarom is er dus een soort ‘verzekering’ via het ministerie. Komende januari wordt de kwaliteit van de bron getest op geschiktheid voor geothermie. ‘Valt die tegen, dan maken we met hetzelfde boorgat op een diepte 2,7 km een geothermiebron. Daarvan weten we al dat die geschikt is.’

Geen aardwarmte in Groningen-Stad

Afgelopen week werd bekend dat de gemeente Groningen afziet van zijn aardwarmteproject. Het was de bedoeling om op een diepte van 3,4 km water van 120 °C aan te boren. Doorslaggevend voor het besluit was de waarschuwing van het Staatstoezicht op de Mijnen voor de veiligheidsrisico’s van het boren naar geothermie.

Het SodM noemt het onverstandig om boringen te doen naar geothermie waar ook sprake is van bevingen door gaswinning (Groningen) of natuurlijke aardbevingen (oostelijk Brabant en Noord-Limburg), nabij de Peelbreuken. ‘In gebieden waar seismiciteit voorkomt als gevolg van gaswinning, zoals in en rondom het Groningenveld is gepaste terughoudendheid op zijn plaats. In deze gebieden is er een grote kans dat breuken door de gaswinning onder spanning zijn komen te staan, waardoor de geothermische activiteit bevingen kan veroorzaken. Naast het seismische risico kan er ook een aansprakelijkheidsdilemma ontstaan als gaswinning en geothermie in hetzelfde gebied plaatsvinden’, aldus het Staattoezicht.

Lees ook: Aardwarmte heeft veiligheidsrisico’s

 

Belevingswaardenonderzoek Markermeer-IJmeer

 29 november 2017

Overheden en verschillende organisaties werken volop aan de realisatie van het Toekomstbestendig Ecologisch Systeem (TBES) in het Markermeer-IJmeer.

Onlangs is een Belevingswaardenonderzoek uitgevoerd onder omwonenden en bezoekers aan het gebied. Met dit onderzoek is de wijze waarop de mensen naar hun eigen gebied kijken in beeld gebracht. Wat zijn de waarden die zij zien en wat voor emoties voelen ze bij het Markermeer-IJmeer? Anders gezegd, wat maakt in hun ogen het Markermeer-IJmeer zo herkenbaar en bijzonder?

En wat wordt het nieuwe beeld voor de toekomst? Om dit samen te brengen wordt in opdracht van de Stuurgroep Markermeer-IJmeer gewerkt aan een Panorama Markermeer-IJmeer. Hier komen beelden en projecten samen. Het Panorama geeft richting en dient als kompas en als aantrekkelijk ontwikkelingsperspectief voor beleidsmakers, belangengroepen, bewoners en gebruikers van het gebied.

Conclusies uit het onderzoek

Het Markermeer en IJmeer worden door de bewoners en bezoekers gezien als een oase van rust. Een oase van rust met drie duidelijk verschillende zijden. De westzijde bestaat uit een kronkeldijk met pittoreske dorpjes en een gezellige oud hollandse havensfeer. Voor de toekomst is het belangrijk voor de bewoners dat dit behouden blijft en er een goede balans tussen natuur en recreatie komt. De zuidzijde met het IJmeer heeft een meer besloten karakter. Er bestaat een groot contrast tussen stad en water met natuur, hierdoor wordt het IJmeer ervaren als een poort naar rust. Voor de toekomst is het belangrijk dat de vergezichten behouden blijven en dat de strandjes intiem en voor de Amsterdammer blijven. De oostzijde van het Markermeer bestaat uit een strakke moderne dijk door het onbereikbare kijkgroen. Bewoners gebruiken de dijk om overheen te rijden en er zijn weinig toegangspunten naar het water. Steden als Almere en Lelystad liggen als eilanden in de polder. In de toekomst zien bewoners graag een verbinding van Lelystad met de haven en het water, en ook Almere moet meer bekendheid krijgen. Tot slot zien bewoners de gehele kust graag als één recreatief lint met een open en toegankelijk water in het midden.

Een samenvatting van het onderzoek en het uitgebreide rapport vind je op deze pagina.

 

De slag om de Afsluitdijk

 28 november 2017

Het Nederlands Instituut voor Militaire Historie (NIMH) zet verslagen online rond de strijd om de Afsluitdijk

Iedereen kan nu vanuit de luie stoel ontdekken wat er bij hem of haar in de buurt is gebeurd in het begin van de Tweede Wereldoorlog. Er wordt onder meer verslag gedaan van de strijd om de Afsluitdijk. Over deze slag ontstond later de mythe van een bloedbad (aan Duitse zijde). Het zat anders.

De meeste verslagen zijn getypt of geschreven door Nederlandse militairen die zelf meevochten in de Tweede Wereldoorlog. Veel teksten zijn kort na de gevechten opgesteld, sommige pas jaren later.

De slag bij de Afsluitdijk is berucht. Wat wordt daar over geschreven?

Er zijn verschillende verslagen te vinden. Je kunt op www.archieven.nl zoeken op de term zelf – ‘Afsluitdijk’ dus – maar ook op bijvoorbeeld ‘Boers’, de landmacht kapitein die commandant was van de Stelling Kornwerderzand. Dit is een van de weinige plekken in West-Europa waar de Duitsers de strijd niet meteen konden winnen.

Zijn er interessante onthullingen te vinden?

Niet meteen grote onthullingen, zoals het nu lijkt. Wel bijzondere versies en eigen, gekleurde versies van bekende gebeurtenissen.

Welk verhaal valt op?

Bijvoorbeeld het verslag van kapitein en chef-staf van de landmacht I. L. Uyterschout. Hij was er bij in de meidagen van 1940, op en rond de Afsluitdijk. Uyterschout schrijft over de Duitse troepen in Friesland en Groningen, onder meer over de Duitse verliezen. Wat opvalt is dat op het eerste velletje van het verslag in de kantlijn met potlood het woord ‘onzin’ staat.

Waar slaat dit woord op?

Op de beschrijving door Uyterschout van de verliezen. De chef-staf schreef: ‘In totaal zijn 2000 à 2400 man aan Duitsche zijde gesneuveld of gewond bij de pogingen de toegang tot den Afsluitdijk te forceeren en bij het optreden tegen Kornwerderzand’. Mede hierdoor, en door aangedikte en verzonnen verhalen van de bevolking destijds, kon de mythe van een bloedbad met vele honderden doden ontstaan. In werkelijkheid waren maar zo’n 600 Duitse militairen betrokken bij de aanval op de Afsluitdijk. Er vielen aan Duitse kant slechts 5 doden en ongeveer 30 gewonden.

Verder nog interessante zaken?

Ja, genoeg. Zo stelde de Duitse divisiecommandant Kurt Feldt tijdens de capitulatie-onderhandelingen in hotel De Wijnberg in Sneek (in de nacht van 14 op 15 mei) ‘eigenaardige vragen’, schrijft Uyterschout. Feldt wilde onder meer weten ‘of er door de Nederlandse troepen op de Afsluitdijk van gifgas gebruik was gemaakt’. Uyterschout: ‘Ons antwoord was: Neen.’

 

Seabin, de eerste drijvende prullenbak in gebruik genomen in Marina Muiderzand

 27 november 2017

Bij Marina Muiderzand is de eerste Seabin, een drijvende prullenbak, in gebruik genomen. Deze drijvende prullenbak zuigt plastic en andere troep op uit het water. Met de vinding wordt de strijd tegen ‘plastic soep’ en andere vervuiling aangegaan.

Seabin

The Seabin is een uitvinding van twee Australische surfers en botenbouwers: Andrew Turton en Pete Ceglinski. Zij zagen de toenemende vervuiling van de oceanen met lede ogen aan. “Als we op het land een vuilnisbak kunnen hebben, waarom dan niet ook eentje in het water?”, vroeg het tweetal zich af. Na vele jaren testen hebben ze een drijvende prullenbak ontwikkeld die je in het water van elke haven of dok kunt leggen. Meer details zijn te vinden op deze website.

Waterpomp

Met behulp van een elektrische waterpomp zuigt de Seabin plastic flessen, bekers, zakjes, kleine stukjes plastic, olieresten en ander afval dat drijft op het water naar binnen, terwijl vissen buiten schot blijven. Op die manier kan één drijvende vuilnisbak in een jaar tijd 83.000 plastic zakjes en 20.000 plastic flessen opruimen. In totaal een halve ton vuil. Al het ingezamelde plastic wordt gerecycled.

Bewustwording

Als de Seabin op Marina Muiderzand een succes is, wordt de drijvende prullenbak in meer havens ingezet. “Wij zijn op onze havens zeer begaan met mens en milieu en proberen het water zo schoon mogelijk te houden. Wij willen de schoonste havens van Nederland hebben,” zegt Nanke den Daas. “De Seabin past naadloos in die visie. Wij kunnen het plastic in de zeeën niet opruimen, maar willen het goede voorbeeld geven. Ons doel is meer bewustwording creëren rond de rol die watersporters en onze ligplaatshouders zelf spelen in het schoon houden van het water in onze jachthavens en het vaargebied. De echte oplossing is stoppen met het water te vervuilen. Dus simpel gezegd: je rotzooi opruimen. Daarom treden we ook als ambassadeur voor Seabin op bij lokale scholen en nodigen we scholieren uit om hen te laten zien hoe Seabins werken.”

Samenwerking Seabin en Thuishavens

Twee jaar geleden liep directeur Nanke den Daas van Thuishavens de twee ‘surfdudes’ tegen het lijf tijdens de internationale watersportbeurs METS in Amsterdam. Zij raakte zo enthousiast over hun verhaal dat ze besloot hun crowdfundingproject te steunen. Nu de productie klaar is mag het bedrijf daarom de eerste Seabin van Nederland in gebruik nemen.

Wereldwijd

In de afgelopen weken zijn er wereldwijd Seabins geïnstalleerd in verschillende jachthavens, half november was Nederland aan de beurt. CEO en co-founder Pete Ceglinski was zelf aanwezig in Almere om de eerste Seabin te lanceren. “Thuishavens was een van de eerste die onze crowdfunding campagne steunde. Daarom zijn mijn team en ik zeer verheugd met de ingebruikname van de eerste van naar we hopen vele Seabins in Nederland, die waterwegen schoner kunnen maken,” zegt hij. “Het enthousiasme dat we zien is geweldig. Niet alleen over het product Seabin, maar ook over het educatie- en onderzoeksaspect, zoals het praktische programma voor verschillende groepen in de maatschappij dat er aan gekoppeld is.”

 

 

Súdwest-Fryslân wil windmolenplan vooralsnog stopzetten

 24 november 2017

Gemeente Súdwest-Fryslân wil dat de windmolenplannen voor Nij Hiddum-Houw vooralsnog wordt stopgezet. Het CDA heeft daar op 13 november een motie voor ingediend, die waarschijnlijk aangenomen zal worden. Dat zei CDA-wethouder Gea Akkerman in It Polytburo. De rechter verwierp vorige week nog zo’n verzoek van de actiegroep Hou Fryslân Mooi. Die pleitte voor het onderzoeken van alternatieven voor de negen megamolens die bij de kop van de Afsluitdijk moeten komen.

Akkerman zegt verder dat ze in Den Haag probeert de politiek ervan te overtuigen dat het windpark Nij Hiddum-Houw er niet hoeft te komen. Als dat niet lukt, dan wil de wethouder dat de omgeving financieel wordt gecompenseerd, zoals bij Windpark Fryslân in het IJsselmeer ook de bedoeling is. Daar wordt twintig jaar lang jaarlijks een half miljoen euro door de exploitant beschikbaar gesteld voor het gebied.

 

Bouw Reevesluis in het Drontermeer van start

 23 november 2017

Bestuurders van Rijkswaterstaat, provincies, gemeenten en waterschappen hebben op 9 november letterlijk de eerste schop in de grond gezet. Hiermee zijn de werkzaamheden voor het project IJsseldelta fase 2 ook officieel begonnen. “Dankzij alle maatregelen, die we samen nu nemen in dit gebied, is in 2022 de waterveiligheid in de regio Kampen-Zwolle-Dronten op orde”, zegt Ype Heijsman, directeur van Rijkswaterstaat Midden-Nederland.

Door het Reevediep, de nieuwe waterverbinding (bypass) tussen de IJssel en het Drontermeer, wordt vanaf 2022 in extreme omstandigheden het hoogwater van de IJssel sneller afgevoerd via het Drontermeer en het Vossemeer naar het IJsselmeer. Om dit te realiseren nemen het Rijk, de provincie Overijssel, de provincie Flevoland en Waterschap Zuiderzeeland de komende jaren vier nieuwe maatregelen om de regio Kampen-Zwolle-Dronten beter te beschermen tegen hoogwater.

Reevesluis

De Reevesluis neemt de functie over van de huidige Roggebotsluis. Door de aanleg van de Reevesluis wordt het Drontermeer gesplitst in twee delen: een noordelijk deel met een dynamisch peil en een open verbinding tussen IJssel via het Reevediep naar het IJsselmeer. En een zuidelijk deel met een vast peil. De nieuwe schutsluis zorgt volgens Rijkswaterstaat voor een nog betere doorstroming van het water en houdt het waterpeil in het zuidelijk deel stabiel. Pas op het moment dat alle maatregelen in de IJsseldelta zijn gerealiseerd en het Reevediep klaar is voor gebruik, wordt de huidige Roggebotsluis verwijderd. Op die plek is dan een nieuwe brug beschikbaar voor de N307. In de aanlegperiode zijn daarom tijdelijk twee schutsluizen in gebruik.

Maatregelen in deelprojecten

De aanleg van de Reevesluis door Rijkswaterstaat is de eerste maatregel binnen IJsseldelta fase 2. Dit programma bestaat verder nog uit:

  • Sloop van de Roggebotsluis, de bouw van een nieuwe brug over het Drontermeer, aanpassing van de vaargeul, in combinatie met een ongelijkvloerse kruising van de N306 en de N307. En vernieuwing van de N307 tot een stroomweg met parallelwegen, door de provincies Flevoland en Overijssel;
  • Versterking en verhoging van de Drontermeerdijk, inclusief de provinciale weg op de kruin (N306) door het waterschap Zuiderzeeland;
  • Hoogwaterbeschermingsmaatregelen voor het recreatieterrein Roggebot door provincie Overijssel.

De andere deelprojecten zitten nog volop in de planfase, waarbij de omgeving is betrokken. Daarna moeten voor deze plannen nog de procedures worden doorlopen. Alle maatregelen in de IJsseldelta zijn in 2022 klaar. Daarmee is het gebied in de driehoek Kampen-Zwolle-Dronten dus waterveiliger, klimaatbestendiger, natuurrijker en verkeersveiliger. Deze integrale gebiedsontwikkelingsaanpak is één van de eerste projecten, dat binnen het landelijke Deltaprogramma wordt uitgevoerd.

 

Deltacommissaris: “Regie Deltaprogramma blijft ook onder meer ministers bij mij”

 21 november 2017

“In het nieuwe kabinet krijg ik met meer ministers te maken, maar de regie blijft bij mij”, zei deltacommissaris Wim Kuijken op het 8e Deltacongres dat op 2 november in Leeuwarden plaatsvond. Hij reageerde nuchter op de herschikking van de portefeuilles in het nieuwe kabinet en de nieuwe naam voor het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat.

“Ik heb ooit eens voorgesteld om het ministerie Waterstaat, Infrastructuur en Milieu te noemen. Dan krijg je de afkorting Wim’, zei Kuijken schertsend bij de aanvang van het congres. Hem gaat het om de inhoud van het Deltaprogramma en die verandert niet. De Deltacommissaris leek er zich eerder op te verheugen dat hij nu, naast minister Cora van Nieuwenhuizen van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat te maken krijgt met nog twee andere ministers. Voor het omgevingsbeleid moet hij voortaan naar minister Kajsa Ollongren van Binnenlandse Zaken en voor het natuurbeleid naar minister Carla Schouten van het nieuwe ministerie van Landbouw, natuur en voedselkwaliteit. Kuijken: “Het is een feest daar als regisseur sturing aan te geven.”

De nieuwe minister Cora van Nieuwenhuizen kon niet aanwezig zijn op het 8e Nationale Deltacongres omdat ze in de Tweede Kamer zat voor het debat over de regeringsverklaring. Ze stuurde wel een tweet waarop de 1.600 aanwezige congresgangers een video van henzelf terugstuurde.

Continuïteit gewaarborgd

De deltacommissaris wees erop dat rijk, waterschappen, gemeenten en provincies al lange tijd volop met elkaar samenwerken en dat daar niets aan zal veranderen. Sterker nog, de verankering van het waterbeleid in het Deltaprogramma met een eigen wet en een eigen fonds, heeft zich nu bewezen, stelt de Deltacommissaris. “Tijdens de onderhandelingen over een nieuwe regering lag 90 procent van het werk in Den Haag stil. Dat van ons ging gewoon door. Een regeringswissel heeft daar geen invloed op en dat precies de reden waarom we het waterveiligheidsbeleid destijds in de Deltawet hebben vastgelegd.”

Voorzitter Hans Oosters van de Unie van Waterschappen benadrukte de handreiking van de lagere overheid met hun investeringsagenda aan de nieuwe regering en sprak de hoop uit dat daar extra geld voor wordt vrijgemaakt. De agenda zorgt ervoor dat 71 miljard euro schade wordt voorkomen, wat stelt het rijk daar tegenover, zo luidde zijn vraag. (foto: Jac van Tuijn).

Bestuursakkoord in de maak

Kuijken is wel blij met de opmerking in het regeerakkoord dat Nederland klimaatbestendig en robuust moet worden ingericht. “Dat geeft duidelijk richting en het ondersteunt ons werk.” Toch is het voor de watersector niet allemaal rozengeur en maneschijn. Namens de waterschappen, provincies en gemeenten, liet voorzitter Hans Oosters van de Unie van Waterschappen (UvW) weten dat het kabinet nog geen extra geld heeft vrij gemaakt voor het duurzaam en klimaatbestendig maken van Nederland. Eerder dit jaar presenteerden waterschappen, provincies en gemeenten aan formateur Gerrit Zalm een gezamenlijke investeringsagenda en de waterschappen vroegen het rijk om een bijdrage van 230 miljoen extra voor de uitvoering van Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie.

Investeringsagenda

Het nieuwe kabinet lijkt aan te sturen op een bestuursakkoord over een allesomvattende investeringsagenda, zowel voor de energietransitie, de circulaire economie en het klimaatbestendig maken van de infrastructuur.

 

Voor zandwinning snel diepere geulen nodig

 20 november 2017

Het provinciebestuur vraagt het Rijk versneld groen licht te geven voor diepere geulen in het IJsselmeer. Het zand is volgend jaar nodig.

Het Rijk koppelt verdieping aan een nieuw sluiscomplex bij Kornwerderzand, waarvan formeel nog niet bekend is of het er komt en wanneer. De provincie zoekt naar een verbinding met de vismigratierivier, waarvan de aanbestedingsprocedure in het eerste kwartaal van 2018 start.

Het gaat in elk geval om de geul Kornwerderzand-Urk en de aftakkingen naar Makkum en Lemmer. De aannemer die het project gegund krijgt moet zand uit de geulen kunnen gebruiken voor de aanleg van de 6 kilometer lange vismigratierivier. Om de transportkosten te beheersen komt dat zand idealiter zo dicht mogelijk uit de buurt.

De provincie verzoekt het Rijk om de verdieping alvast te benoemen als een beleidsopgave, liefst zo gauw mogelijk. De diepte moet dan vastgesteld worden op minimaal 5.20 meter, in plaats van 4.20 meter nu, zegt een woordvoerder van de provincie.

10 meter baggeren

Op sommige plekken wil de provincie tot 10 meter kunnen baggeren. Bij de bestaande diepte van de geul is er niet genoeg zand te halen. Voordat de zandwinning echt kan beginnen, is eerst onderzoek nodig naar de kwaliteit van de bodem in de geulen. Ook kunnen naast de ecologische waarden, archeologische waarden in het geding zijn.

 

Verkenning Ecologische Maatregelen Markermeer

 8 november 2017

Rijkswaterstaat heeft onlangs een update over het project “Verkenning Ecologische Maatregelen Markermeer” (het vervolg op het project Luwtemaatregelen Hoornse Hop) verzonden.

Verkenning Markermeer

De verkenning is het afgelopen jaar door Rijkswaterstaat uitgevoerd in opdracht van DG Ruimte en Water van het ministerie van Intrastructuur en Milieu. Het doel van de verkenning was om een investeringsbeslissing te nemen over de inzet van een budget van vijftien miljoen euro, dat voor het project Luwtemaatregelen Hoornse Hop ter beschikking stond voor één of meerdere kansrijke fysieke maatregelen die op korte termijn uitgevoerd konden worden. Dat besluit heeft Stuurgroep Markermeer-IJmeer (SMIJ) nu genomen.

Negen miljoen euro naar maatregelen Noord-Hollandse kust en Trintelzand

De SMIJ heeft op 28 september 2017 geadviseerd negen miljoen euro te investeren in twee gebieden in en rond het Markermeer. Drie miljoen euro is voorzien voor maatregelen van natuurvriendelijke oevers aan de Noord-Hollandse kust. Daarnaast is zes miljoen gereserveerd voor extra areaal ondiep en luw gebied op het Enkerhuizerzand, aansluitend op het project Trintelzand A+.

Op 30 maart 2017 heeft SMIJ zich achter het plan van Rijkswaterstaat geschaard om in dit gebied zes miljoen euro te investeren van het budget voor de Kader Richtlijn Water (KRW). Voor het gebied Trintelzand-Enkhuizen is hiermee een totaalbudget van twaalf miljoen euro beschikbaar. Aan het eind van het jaar wordt dit besluit bekrachtigd in de Provinciale Staten van de provincies Noord-Holland en Flevoland en door de minister van Infrastructuur en Milieu.

Trintelzand A+

Tevens werd er besloten een deel van het budget (zes miljoen euro voor KRW-maatregelen) te bestemmen voor de realisatie van een project voor ongeveer 180 ha luwte, ondiepte en land-waterovergangen op het Enkhuizerzand: Trintelzand A+. Uitvoering vindt plaats voor 2021, in combinatie met de versterking van de Houtribdijk.

Daarnaast is het aantal zoekgebieden, voor de inzet van het resterende budget van negen miljoen euro voor een ecologische maatregel met recreatief medegebruik, ingekaderd tot vier zoekgebieden aan de randen van het Markermeer:
–        Noord-Hollandse kust;
–        Enkhuizen-Trintelhaven (Trintelzand B);
–        Trintelhaven-Lelystad (Marker Wadden);
–        Oostvaardersplassen-Lepelaarplassen.

Lees verder over dit project in de verkenning-ecologische-maatregelen-markermeer van Rijkswaterstaat. (PDF)

Hoe nu verder?

Op basis van het advies van SMIJ zetten de provincie Noord-Holland en Flevoland de besluitvorming in gang over de inzet van de provinciale middelen. Naar verwachting nemen Provinciale Staten van beide provincies hierover eind 2017 een besluit. Daarna neemt de minister van Infrastructuur en Milieu het definitieve formele besluit over de besteding van de negen miljoen euro.

 

Afsluitdijk Wadden Center

 1 november 2017

Het Afsluitdijk Wadden Center wordt de plek waar (buitenlandse) toeristen het verhaal van onder andere Dutch Delta Design, Unesco Werelderfgoed Waddenzee, het IJsselmeer en de Vismigratierivier kunnen beleven. Door de ontwikkeling van een toeristische toegangspoort op de Afsluitdijk wordt de toeristisch-economische structuur versterkt.

Wat is het?

Bij Kornwerderzand wordt het Afsluitdijk Wadden Center gerealiseerd. Hier vertellen we straks het verhaal van het UNESCO Werelderfgoed De Waddenzee, de Vismigratierivier, de vernieuwde, toekomstbestendige Afsluitdijk en het IJsselmeer als Blauwe Hart van Nederland. Het Afsluitdijk Wadden Center beperkt zich niet tot een traditioneel gebouw met daarin een informatiecentrum. Het wordt een totaalbeleving met daarin onderdelen die Kornwerderzand en de Afsluitdijk tot een bezienswaardigheid maken.

Startpunt voor breder bezoek

Zo wordt het Afsluitdijk Wadden Center het startpunt voor een bezoek aan het Kazemattenmuseum, de mogelijk verruimde schutsluizen, de te renoveren spuisluizen en de mogelijk te realiseren Vismigratierivier. In de aanloop naar Leeuwarden-Fryslân, Culturele Hoofdstad 2018 is Kornwerderzand bovendien één van de belangrijkste poorten naar Fryslân.

Ontwikkelingen faciliteren

De Nieuwe Afsluitdijk wil initiatieven – publiek en privaat – die gerelateerd zijn aan het verhaal van de Afsluitdijk faciliteren. Dit betreft verhalen over onder meer de ontstaansgeschiedenis van de dijk, de Vismigratierivier, zoet-zout, UNESCO Waddenzee en het IJsselmeer. De ontwikkeling van niet-Afsluitdijk gerelateerde concepten faciliteren we in het achterland (de halters). Dit zijn de gebieden waar de Afsluitdijk in Noord-Holland en Friesland weer aanlandt.

Denk hierbij aan het op de Strip te ontwikkelen centrum in Den Oever en de huidige (maritieme) initiatieven in de Willemshaven te Harlingen.

De (bouw)werkzaamheden zijn hier via de webcam te volgen.

Bron: www.denieuweafsluitdijk.nl

 


Bekijk alle berichten in het nieuwsarchief

Onze partners